Праект Аляксея Ластоўскага (ІКАМ Беларусі, Полацкі дзяржаўны ўніверсітэт),
сумесна з Беларускім камітэтам Міжнароднай Рады Музеяў «ІСАМ».
Праект пачаў дзейнічаць у 2020 годзе.
Навуковыя кансультанты: Таццяна Бембель, Юрый Абдурахманаў.
Маніфест праекта
Інфармацыйнае адзінства сусветнай музейнай прасторы – важная ўмова развіцця музейнай справы ў наш час. Найбуйнейшыя музеі свету аблічбоўваюць свае фонды і размяшчаюць іх у сусветным павуцінні для публічнага выкарыстання. Гэта дае выдатную магчымасць скласці дакладны віртуальны даведнік па тых музеях свету, якія захоўваюць мастацкую спадчыну Беларусі. У гэтым сутнасць праекта «Мастацкая спадчына, звязаная з Беларуссю, у музеях свету».
Праект збірае інфармацыю аб наяўнасці работ мастакоў з Беларусі ў розных краінах – але гэта не проста набор імёнаў і назваў. Гэты каталог адзначыць прысутнасць Беларусі ў сусветнай мастацкай спадчыне і дапаможа арганізаваць шляхі сучасных беларускіх культурных паломнікаў і накіраваць іх у музей, дзе вы зможаце пазнаёміцца з нашай спадчынай. чытаць далей
Беларуская зямля дала вельмі шмат для сусветнага мастацтва – ад нашых гарадоў і мястэчак таленавітая моладзь упарта прабівалася ў лепшыя школы і пакарыла Парыж. На нашых скрыжаваннях культур з’явілася шмат геніяў, якія праславіліся ў іншых краінах. Шагал, Суцін, Цадкін, Рушчыц… спіс можна працягваць да бясконцасці.
Важнай задачай для сучаснай Беларусі з’яўляецца стварэнне паўнацэннага культурнага канону, які адкрыў бы нам поўню мінулага, разнастайнасць культур і рознагалоссе беларускіх вуліц. Для нас, для сучасных беларусаў, вельмі важна разумець, якія людзі жылі на гэтай зямлі, чым займаліся і чаго дабіліся.
Наш праект таксама закладвае аснову абноўленага дабрабыту, мы спрабуем стварыць новую энцыклапедыю, якая будзе жывым архівам беларускай культурнай творчасці.
Вядома, дзяржаўныя межы зрушыліся, тоества змяніліся, і некаторыя людзі ўпарта хацелі б пазбегнуць безумоўнай катэгарызацыі. Таму вызначэнне беларускай мастацкай спадчыны само па сабе з’яўляецца вялікай праблемай.
Прыйдзецца спадзявацца на некалькі простых прынцыпаў:
1) Пад беларускай мастацкай спадчынай мы разумеем творчасць мастакоў, якія нарадзіліся ў Беларусі ці правялі тут большую частку свайго жыцця;
2) Таксама мы можам абапірацца на прынцып самавызначэння, калі ёсць дакументальныя сведчанні таго, што мастак ідэнтыфікаваў сябе як беларус (ці прызнаў, што яго радзіма – Беларусь), дык такія мастакі таксама трапляюць у сферу нашых інтарэсаў.
Нашая задача – не навязваць «беларускасць» мясцовым габрэям ці палякам, мы паважаем іх ідэнтычнасць. Мы думаем у першую чаргу пра сябе – наша задача – стварыць такое разуменне беларускай культурнай прасторы, якая б уключала багатую і неадназначную гісторыю гэтага рэгіёна, з разнастайнасцю этнічных і рэлігійных груп.
Яшчэ адна важная задача гэтага праекта – выправіць імёны ў сувязі з узрослай абыякавасцю да тых культур і краін, якім складана сябе абараніць. Наша задача – знайсці памылкі ў вызначэнні паходжання мастакоў, якія прыехалі з Беларусі. Не трэба пісаць “Віцебск, Расія” ці “Смілавічы, Літва”, бо гэта не адпавядае палітычнай геаграфіі. У музеі можа быць напісана “Віцебск, раней – Расійская Імперыя, зараз – Беларусь” ці “Віцебск, Беларусь”. Найперш, гэта пытанне павагі да Беларусі – і гэта важна для нас, беларусаў.
Пры афіцыйнай падтрымцы «ІКАМ Беларусі» мы будзем змагацца за выпраўленне падобных памылак і спадзяемся на вашу дапамогу ў іх выяўленні. схаваць частку
Кантакт для сувязі па пытаннях праекта – Аляксей Ластоўскі (lastowski18@gmail.com)